Wideoszkolenie: Szacowanie szkód w gospodarstwach rolnych

W programie m.in., wybrane zagadnienia:

• Jakie warunki powinien spełniać rolnik, by mógł składać wniosek o odszkodowanie?
• Czy urzędnik wchodzący w skład komisji musi mieć wykształcenie rolnicze lub 5 lat doświadczenia w prowadzeniu gospodarstwa?
• Jak powinno przebiegać szacowanie przy intensywnych opadach?
• Przykład: Są skargi rolników, że jest za duża rozbieżność w diagnozie suszy. Jeden rolnik dostanie odszkodowanie za susze a jego sąsiad już nie- Jak sobie radzić skargami rolników? Jak to rozstrzygnąć? Kto ma się tym zając?
• Jak tworzyć protokół i co należy w nim wpisać w przypadku szkód powodziowych, suszy czy też przymrozków?
• Co w przypadku gdy rolnik posiada grunty w dwóch gminach? Czy są potrzebne dwa protokoły? Kto sporządza protokół cząstkowy a kto zbiorczy?
• Jak prawidłowo zakwalifikować uprawy do odpowiednich kodów w wykazie np. w przypadku zielonki?

Szczegółowy program szkolenia:

Pytania uczestników, na które udzieliliśmy odpowiedzi podczas ostatniego szkolenia:

• Jaka wielkość obszaru powinna obejmować szkody?
• Czy przymrozki obejmują uprawy takie jak łąki i pastwiska? Jakie zboża można szacować przy przymrozkach?
• Czy wójt ma obowiązek ogłoszenia na stronie urzędu informacji o wystąpieniu przymrozków w przypadku wypłynięcia kilku wniosków?
• Co, jeżeli w urzędzie nie ma pracowników z wykształceniem rolniczym? Czy taka osoba może szacować szkody w terenie?

1.Procedury i warunki składania wniosku o odszkodowanie za straty w uprawach rolnych.

• Jakie warunki powinien spełniać rolnik, by mógł składać wniosek o odszkodowanie?
• Co rolnik może oczekiwać przy składaniu wniosku o odszkodowanie?
• Czy we wniosku rolnik wskazuje wszystkie swoje ziemie, które posiada, czy tylko te, które uległy zniszczeniu?
• Czy do wniosku o szacowanie szkód powinna być obligatoryjnie załączona informacja o posiadaniu ubezpieczonych upraw?
• Czy rolnik ma obowiązek złożyć wraz z wnioskiem o szacowanie szkód aktualny wniosek o płatności bezpośrednie?
• Czy na jednym wniosku można zaznaczyć suszę i przymrozki?
• Co jeżeli rolnik złożył wniosek o szacowanie strat, a nie złożył wniosku o dopłaty bezpośrednie?
• Jeżeli rolnik wpisał kilka dat we wniosku wystąpienia zjawiska (przymrozki były przez kilka dni), to czy musimy uwzględnić wszystkie, czy wpisujemy tylko jedną?
• Jeżeli rolnik składa drugi raz wniosek o szacowanie strat w danym roku, to czy w drugim wniosku dopisujemy procent strat? Jeżeli w jednym roku podał 80% strat, to czy w drugim może podać maksymalnie 20%, niezależnie od tego czy pierwsza strata była spowodowana przymrozkiem, a druga gradobiciem?
• Co w sytuacji gdy rolnik złożył wniosek przez aplikację i został on odrzucony przez zaniżenie szacowania i ponownie składa wniosek w urzędzie drogą tradycyjną? Czy jest taka możliwość?

2. Zasady działania komisji do spraw szacowania szkód w gospodarstwach rolnych.

• Czy za każdym razem przed przystąpieniem do pracy komisji trzeba informować wojewodę?
• Kto występuje z wnioskiem o powołanie komisji?
• Co musi się znajdować we wniosku o powołaniu komisji?
• Jaka wielkość obszaru powinna obejmować szkody?
• Gdzie można znaleźć wzór wniosku o powołanie komisji?
• Z ilu osób składa się komisja?
• Kto powinien być przewodniczącym komisji?
• Czy rolnik musi być obecny podczas szacowania szkód przez komisję?
• Kiedy złożyć wniosek do Wojewody o powołanie komisji ds. szacowania strat skoro rolnik nie musi informować gminy, że złożył wniosek przy pomocy aplikacji?
• Czy są wymagania dotyczące wykształcenia członków komisji – wyższe lub średnie w zakresie rolnictwa, wykształcenie/doświadczenie zawodowe w zakresie budownictwa?
• Czy urzędnik wchodzący w skład komisji musi mieć wykształcenie rolnicze lub 5 lat doświadczenia w prowadzeniu gospodarstwa?
• Jeżeli członek komisji ma gospodarstwo rolne, ale nie ma wykształcenia rolniczego, to czy musi przedstawić zaświadczenie od sołtysa? Czy takim zaświadczeniu należy określić: do kogo należy gospodarstwo, gdzie leży i ile lat na nim ktoś pracował?
• Czy członkiem komisji może być urzędnik, który nie ma wykształcenia rolniczego, ale jego rodzice posiadali kiedyś gospodarstwo?
• Czy w składzie komisji mogą być urzędnicy niemających doświadczenia w rolnictwie?
• Co, jeżeli w urzędzie nie ma pracowników z wykształceniem rolniczym? Czy taka osoba może szacować szkody w terenie?
• Co w przypadku, gdy członek izby rolniczej nie ma wykształcenia rolniczego?
• Czy członek komisji, który posiada własne gospodarstwo rolne, może brać udział w pracach komisji we własnym gospodarstwie?
• Czy po podaniu kwoty szacowanych szkód przez rolnika, komisja powinna ją zweryfikować?
• Czy komisja powinna mieć zwrot za kilometrówkę w momencie, gdy jeździ do szacowania szkód?
• Czy gmina może zwrócić koszty delegacji komisji, która w celu szacowania szkód korzysta z prywatnego samochodu?
• Czy raport w sprawie suszy może wypełnić urzędnik, czy tylko członek komisji?

3. Procedura szacowania szkód w uprawach rolnych w wyniku różnych zjawisk atmosferycznych.

• Co w przypadku, gdy policja lub straż pożarna odmawia przyjazdu na zgłoszenie?
  
• Szkody powstały z powodu gradobicia. Co w sytuacji, gdy nieoficjalnie wiemy, że gradobicie mogło wystąpić w dniach 3-8 maja a żaden rolnik nie złożył wniosku do gminy o szacowanie strat, ani żadna informacja nie wpłynęła oficjalnie? Wojewoda kujawsko-pomorski pismem z 28 maja powołał stałe komisje i wymaga od nich posiadania dowodów na wystąpienie gradobicia. Skąd je uzyskać?
• Czy oszacowanie strat w wyniku suszy przez komisję musi być poprzedzone złożeniem wniosku przez rolnika w aplikacji?
• Jak powinna przebiegać procedura wyceniania szkód?
• Jak powinno przebiegać szacowanie przymrozków?
• Czy przymrozki obejmują uprawy takie jak łąki i pastwiska? Jakie zboża można szacować przy przymrozkach?
• Czy wójt ma obowiązek ogłoszenia na stronie urzędu informacji o wystąpieniu przymrozków w przypadku wypłynięcia kilku wniosków?
• Jak powinno przebiegać szacowanie przy intensywnych opadach?
• Jak powinno przebiegać szacowanie suszy?
• Co ma być podstawą podczas szacowania szkody związanej z suszą?
• Gdzie rolnik może sprawdzić, czy faktycznie jest susza? W jaki sposób ma wykorzystać ta wiedze?
• Jak rozpoznać, czy deszcz był nawalny, czy ulewa? Jakie są różnice między nimi i jak określić, kiedy deszcz uznaje się za nawalny?
• Czy przymrozki szacujemy w ciągu 2 miesięcy od dnia wystąpienia zjawiska, czy od dnia złożenia wniosku przez rolnika?
• Co komisja powinna brać pod uwagę podczas szacowania szkód?
• Jak prowadzić szacowanie szkód w przypadku zalanych budynków gospodarczych, zwłaszcza w wyjątkowych sytuacjach, gdy osoba prowadziła działalność ogrodniczą i nie była rolnikiem?
• Jakie są wytyczne, co do wyboru metody w wyliczeniu szkód w zależności od jej rodzaju np. podczas suszy, przymrozki, deszcze?
• Jak poprawnie wpisywać powierzchnie gruntów w przypadku powodziowych szacunków szkód? Jak należy wypisywać procenty?
• Przykład: Wiele osób nie osiągnęło 30% (co jest wymagane przez IUNG), a miały około 28% suszy? Czy w takim przypadku można wnioskować o dofinansowanie?
• Czy w przypadku szacowania szkód z powodu deszczu nawalnego obowiązuje ekspertyza?
• Czy szacując straty w związku z przymrozkami wiosennymi powinno się spisać skrócony protokół na miejscu?
• Czy należy szacować straty w szkółkach ozdobnych?
• Czy na gruntach dzierżawionych można zgłaszać szkody?
• Jak powinien wyglądać przelicznik na zbożach w razie mrozu? PRZYKŁAD
• Kto ponosi odpowiedzialność za koszty związane z utylizacją zniszczonych upraw po powodzi?

4. Procedura sporządzania protokołu szacowania szkód w rolnictwie.

• Jeżeli rolnik nie wpisał w załączniku do wniosku w kolumnie 5 i 6 (koszty nieponiesione i koszty dodatkowo poniesione) powinien wpisać 0?
• Jak należy sporządzać protokół przy szacowaniu szkód?
• Jak tworzyć protokół i co należy w nim wpisać w przypadku szkód powodziowych, suszy czy też przymrozków?
• Czy jest jeden ogólnopolski wzór protokołu obowiązujący na terenie kraju? Czy każda gmina ma inny wzór, przekazany przez / właściwą Komisję Rejonową?
• Jak wypełniać protokół w przypadku szkód powodziowych, suszy, przymrozków?
• Czy wypełniamy go pismem drukowanym?
• W ilu egzemplarzach sporządzamy protokół?
• Kto powinien podpisać protokół?
• Czy data sporządzenia protokołu musi być taka sama jak data szacowania upraw?
• Jak prawidłowo zakwalifikować uprawy do odpowiednich kodów w wykazie np. w przypadku zielonki?
• Pod jaką uprawą należy uwzględnić rośliny miododajne?
• Do jakich roślin zakwalifikować w protokole szparagi i rabarbar?
• Jak rozumieć pojęcie koszty poniesione i nieponiesione w protokole - produkcja zwierzęca?
• Co w sytuacji jeśli rolnik odmawia podpisania protokołu, ponieważ nie zgadza się z wysokością szacowania strat? Czy powtarzamy szacowanie czy pozostawiamy bez podpisu? Czy ten protokół ma moc sprawczą?
• Jaki mamy termin na przekazanie protokołu do Wojewody/ właściwej Komisji Rejonowej od momentu jego sporządzenia?
• Czy po weryfikacji protokołu przez Wojewodę przekazujemy protokół producentowi rolnemu?
• Czy kserokopia protokołu potwierdzająca zgodność z oryginałem pozostaje w aktach urzędu?
• Czy w protokole umieszczamy informację dotyczące tego, kto jest dzierżawcą gospodarstwa, mimo że nie jest jego właścicielem?
• Gdzie w protokole należy wpisać uprawy, które rolnik posiada, ale dokonał szacowania części z nich w innej gminie? Czy powierzchnia ta ma wpływ na prawidłowe wyliczenie łącznej wysokości oszacowanych szkód?
• Co zrobić w sytuacji, w której protokoły od urzędów są niekompatybilne z tym, co przedstawiają rolnicy?
• Co w przypadku, gdy w kilku wnioskach jest wpisany sad znajdujący się na kilku działach, ale na każdej z nich nie ma jednego rodzaju drzew? Jak to ująć w protokole?
• PRZYKŁAD: Rolnik złożył wniosek przez aplikację na suszę. Później złożył do komisji o grad. Czy sporządzamy dwa odrębne protokoły? Czy sporządzamy jeden łączny?
• Jeżeli wniosek został złożony w dwóch gminach, to czy sporządzamy protokół zbiorczy współpracując z inną gminą?
• Jeżeli rolnik posiada grunty w kilku gminach, to czy w naszej gminie w załączniku o stratach w uprawach wpisujemy wszystko, czy tylko znajdujące się na terenie naszej gminy?
• Podczas szacowania szkód w sprawie przymrozków wiosennych okazało się, że producent rolny nie ma jeszcze wysianych na gruncie wszystkich upraw. Czy wpisujemy je do protokołu?
• Czy przed uzgodnieniem u wojewody powinniśmy wysłać wszystkie protokoły do ARiMR w celu weryfikacji ich poprawności?
• Czy sporządzając protokół mamy obowiązek przekazać go do agencji lub wojewody? Czy tylko do gospodarza?
• Przykład: Część gruntu znajduje się w naszej gminie. Jeżeli szacowane są straty tylko z jednej gminy, to czy na pierwszej stronie protokołu zaznaczamy, że szacowanie jest z całego gospodarstwa, czy tylko z jego części? Kto ma sporządzić protokół?

5. Weryfikacja i rozwiązywanie problemów związanych z szacowaniem szkód rolnych przez aplikację.

• Jeżeli rolnik nie złoży wniosku w aplikacji, to czy komisja może odmówić szacowania?
• Jak należy weryfikować podaną susze przez system?
• Przykład: Co należy zrobić w sytuacji, gdy rolnicy zgłaszają wątpliwości co do oszacowania szkód przez IUNG, szczególnie gdy rok wcześniej zbierali 5 ton, a w tym roku tylko 2 tony, co może wskazywać na rozbieżność w szacunkach sięgającą nawet 50%?
• Przykład: Są skargi rolników, że jest za duża rozbieżność w diagnozie suszy. Jeden rolnik dostanie odszkodowanie za susze a jego sąsiad już nie- Jak sobie radzić skargami rolników? Jak to rozstrzygnąć? Kto ma się tym zając?
• Co zrobić w sytuacji rozbieżności między szacowaniem szkód przez aplikacje a komisję?
• Co należy zrobić w sytuacji, gdy dwie sąsiednie działki mają różny procent starty (15% i 6%), podany przez Instytut w Puławach?
• Co należy zrobić w sytuacji, gdy jednemu z sąsiadów aplikacja oszacowała starte na ponad 50%, a drugiemu na 5%, co prowadzi do powstawania konfliktów? Jak radzić sobie z takim konfliktem?
• Jak postępować w sytuacji, gdy dwie komisje oceniają startą suszę różnymi metodami, przy czym jedna ocenia ją na 30%, a druga na 50%?
• Przykład: Na powiecie jest 30 gmin i w niektórych gminach jest zbiornik wody np. rzeka i te opady są przez to większe. Wtedy nie przekłada się to na cały powiat- jak do tego podejść? Zwiększyć ilość stacji diagnostycznych? Czy inaczej należy w takim przypadku szacować szkody?
• Co należy zrobić w sytuacji, gdy w jednym końcu wioski pada deszcz i znajduje się tam stacja meteorologiczna, a we wiosce obok nie ma opadów, co prowadzi do błędnych szacunków?
• Czy komisja ma obowiązek sporządzić dwa protokoły zbiorcze? Jeśli tak, to jakie dane umieszcza w protokołach?

6. Co w przypadku posiadania przez rolników gruntów na obszarze kilku gmin?

• Gdzie są powołane komisje? Czy szacowania dokonuje się w swoim zasięgu terytorialnym?
• Co w przypadku, gdy w gminie właściwej ze względu na siedzibę gospodarstwa rolnika nie została powołana przez Wojewodę komisja lub komisja powołana zakończyła już pracę, to kto sporządza ostateczny protokół?
• Co w przypadku, gdy gospodarstwo rolne jest położone na obszarze dwóch województw, w którym wystąpiły szkody? Czy komisja powołana przez Wojewodę, właściwego dla miejsca położenia największej części tego gospodarstwa, sporządza protokół końcowy na podstawie protokołu oszacowania szkód, przedłożonego przez producenta rolnego? W jakim terminie przekazujemy protokół Wojewodzie?
• W przypadku, gdy rolnik ma grunty w innej gminie, ale ma tam zerowe straty to w protokole w pkt. 7 zaznaczamy, że zostały uwzględnione straty z innych gmin?
• PRZYKŁAD: Jeżeli rolnik z siedzibą w naszej gminie ma straty w innym województwie, to czy protokół z całego gospodarstwa sporządza nasz urząd, czy gmina, w której znajduje się większa część gospodarstwa?
• Co w przypadku gdy rolnik posiada grunty w dwóch gminach? Czy są potrzebne dwa protokoły? Kto sporządza protokół cząstkowy a kto zbiorczy?

7. Kryteria eliminacji uszkodzonych upraw owocowych.

• Jakie uszkodzenia na owocach je eliminuję?
• Co eliminuje daną uprawę?
• Jakie uszkodzenia eliminują jabłka?